မဉ်ႏရက်နမ်းနဝ်ꩻ မာꩻသွော့ꩻကုသိုလ်ႏ

ဝေင်ꩻတန်တောင်းကီꩻ

ဘုရာꩻဗွာရပ်ကွက်၊ ဟံႏနယ်ႏ ၈၊ ဒုံတန်တဖျူႏဆျာႏကို

ဗွေႏဆရာႏတောႏစန္ဒာဝရ (ကျောင်ꩻစန္ဒာရာမအလိုႏတောႏဗွေႏ)

ဟော်ꩻခီႏမျောက်ꩻဖေႏ

မာꩻဒုံအန္တရာယ်ႏကင်ꩻ ကုသိုလ်ႏမင်္ဂလာႏ

သာႏသနာႏတောႏနေင်ႏ ၂၅၆၉ ဗာႏ၊ ကောဇာႏနေင်ႏ ၁၃၈၇ ဗာႏ၊ ဒဲဉ်သံလာဆန်ꩻ ၁၀၊ မွူးနီꩻ အင်္ဂါႏ။

(၂၇-၁-၂၀၂၆)

=====================================

မဉ်ႏရက်နမ်းနဝ်ꩻ မာꩻသွော့ꩻကုသိုလ်ႏ

ဟန်ႏသနီꩻ ကောဇာႏနေင်ႏ ၁၃၈၇-ဗာႏ၊ ဒဲဉ်သံလာဆန်ꩻ ၁၀၊ ဝေင်ꩻတန်ꩻတောင်းကီꩻ ဘုရာꩻဗွာရပ်ကွက်၊ ဟံႏနယ်ႏ ၈၊ အပဲင်ꩻတာ၊ တဖျူႏဆျာႏရပ်ကို တကာႏအမျာꩻ ခိုခိုမူႏမူႏ၊ ပေႏပေႏတန်တန်၊ ဖြားဖြားဆားဆား ဒုံအန္တရာယ်ဖေႏနေးကကင်ꩻ၊ ရပ်သားအမျာꩻတဲ့ ခြွိုင်ႏသန်ꩻရေꩻ ဖေႏနေးကဟောဝ်၊ နမ်းသꩻနီပါꩻ ဖေႏနေးကချံꩻသာႏ၊ လွူးနမ်း, လွူးသက်၊ လွူးနမ်း, ကြန်းကြို ဖေႏနေးကယိုꩻ, ဖေႏနေးကသာႏ၊ ကအောဝ်းခွုမ်စံႏ ဆောင်ႏရွက်လွေꩻဒါႏ ဘာႏသာႏ,သာႏသနာႏ, ရပ်ရာႏဒုံဆောင်ႏထာꩻမာꩻဖုံႏတဲ့ ယိုꩻယိုꩻသာႏသာႏ ခွုမ်စံႏဆောင်ႏရွက်လွေꩻ ဖေႏနေးကအောင်ႏမျင်ႏ ရေႏနေးနဝ်ꩻတဲင် စွုမ်ႏနေင်ႏစွုမ်ႏနေင်ႏ ဖစ်ပင်ꩻလွဉ် ဗွေႏရဟန်ꩻသံဃာႏတဲင် ရဲဉ်ꩻလွေꩻဒုံအတွိုင်ꩻ။

ဟန်ႏသနီꩻယိုတဲ့ ဗွေႏမျတ်ဘုရာꩻအွဉ်ႏအထျꩻ ပင်ꩻလွဉ်ဗွေႏရဟန်ꩻသံဃာႏ ကဖျော်လွဉ်ꩻဒါႏ ဗွေႏရဟန်ꩻသံဃာႏဖုံႏယို ရဲဉ်ꩻဒုံကုသိုလ်ႏမင်္ဂလာႏအနေႏ ကပ်လူႏလွေꩻဒဲဉ်သွမ်ꩻ,အိုသွမ်ꩻ ပါတွမ်ႏခဲဖွယ်, ထီလွံꩻ,ထီခွꩻ။ ဗွေႏရဟန်ꩻသံဃာႏသီး လိုႏရာꩻသွုံꩻစုဲင်ႏအီ ဖေႏနေးကလꩻ ရေႏရွယ်ႏ သွမ်ꩻ,သင်္ကန်ꩻ,ကျောင်ꩻ,တသီႏ ပစ္စေꩻလစ်ꩻပါꩻတဲင် ကပ်လူႏပါ နဝကမ္မဝတ္ထု။ လစ်ꩻဖဲ့သွစ်ꩻရပ် ကဖျော်လွဉ်ဒါႏ တရာꩻနာႏပရိသတ်ဖုံႏတဲ့ စာႏဂဆွုမ်ႏ ဒဲဉ်ဟန်ႏအာႏဟာရ ထီလွံꩻ,ထီခွꩻ။ နဝ်ꩻလွုမ်ꩻမကာႏ ဓမ္မပူႏဇာႏအနေႏ ဝန်ႏတွုံꩻတန်ကို ကသော့ꩻသေꩻခါꩻ ဟူဗွာ,တခိုး,နမ်းမန်ꩻ,ကော်ဖီမစ် စတဲင် တခြိုꩻလူႏဖုံႏယိုတဲ့ ရိုႏရိုႏသေႏသေႏ ကပ်လူႏ မာꩻလွေꩻဒါႏနကုသိုလ်ႏ။ ခံႏထူႏပါ သရဏဂုံႏသွံပါꩻ သီႏလငတ်ꩻပါꩻ၊ အန္တရာယ်ႏကင်ꩻ တရာꩻတောႏအနေႏ နေးထူႏနာႏခံႏပါ ဗွေႏရဟန်ꩻသံဃာႏသီး ကရွစ် ပရိတ်တရာꩻဖုံႏ။ နဝ်ꩻမဉ်ႏထွူ အီႏနေးထူႏနာႏခံႏလွေꩻက အန္တရာယ်ႏကင်ꩻ ကမ္မဝါႏတရာꩻဖုံႏ။

မဉ်ႏရက်နမ်းနဝ်ꩻ မာꩻသွော့ꩻကုသိုလ်ႏ

နဝ်ꩻမꩻ ဟန်ႏသနီꩻ အနုမောဒနာႏတရာꩻအနေႏ ဗွေႏစင်ꩻသီး အီႏဟော်ꩻနယ်လွေꩻဖေႏ “မဉ်ႏရက်နမ်းနဝ်ꩻ မာꩻသွော့ꩻကုသိုလ်ႏ”၊ မဉ်ႏရက်နမ်းနဝ်ꩻ မာꩻဗာႏတမုဲင်ꩻ “မာꩻဗာႏကုသိုလ်ႏဪ”။

[1]အတ္တာနဉ္စေ ပိယံ ဇညာ၊ ရက္ခေယျ နံ ပုရက္ခိတံ။ တိဏ္ဏံ အညတရံ ယာမံ၊ ပဋိဇဂ္ဂေယျ ပဏ္ဍိတော။ တဲ့

မဉ်ႏပြန်ႏပအိုဝ်ႏယိုꩻယိုꩻနဝ်ꩻ “ပညာႏသျိသီးအမျိုꩻတဲ့ မဉ်ႏရကနမ်းနဝ်ꩻ မာꩻဗာႏကုသိုလ်ႏ”။ မာꩻကုသိုလ်ႏကရိုꩻနဝ်ꩻ စွုမ်ႏနီꩻစွုမ်ႏနီꩻ ကအောဝ်ႏလိုႏမာꩻကုသိုလ်ႏနဝ်ꩻ အောဝ်ႏ ၅ မျိုꩻ။

တရာꩻငတ်ပါꩻ လိုႏမာꩻစွုမ်ႏနီꩻ

[2]ဒိနေ ဒိနေ ကတ္တဗ္ဗာဝ၊ ဗုဒ္ဓဿ ဝန္ဒနာ တထာ။ မေတ္တာယ ဘာဝနာ ဟိ ဝေ၊ ဒါနံ သီလံ ဝိပဿနာ။

ဗုဒ္ဓဘာႏသာႏမန်ႏသမျ ဒိနေ ဒိနေ ကတ္တဗ္ဗာဝ- ဗုဒ္ဓဘာႏသာႏ စွုမ်ႏနီꩻစွုမ်ႏနီꩻ အလွောက်ꩻနဝ်ꩻ အောဝ်ႏလိုႏမာꩻ ကုသိုလ်ႏဖုံႏနဝ်ꩻ အောဝ်ႏတဲ့။

အမုဲင် (၁) ဗုဒ္ဓဿ ဝန္ဒနာ- စွုမ်ႏနီꩻစွုမ်ႏနီꩻ ကီႏညိုႏဗာႏဘုရာꩻ၊ ပွာꩻဗာႏဘုရာꩻဂုဏ်ႏတဲ့။ မွူးရဝ်ꩻခိုႏဗေင်ႏထွိုင်ႏ ဖြားမဲ့,ပွစ်တငါဖုံႏထွူ ဝုဲင်ႏဗာႏဘုရာꩻ, အာႏရုံႏပျုဗာႏဘုရာꩻ။ အောဝ်ႏနဝ်ꩻ မွူးဟာကို ခါးလားကဗေင်ႏ နောဝ်ꩻတဲ့ ဝုဲင်ႏဗာႏဘုရာꩻ, ကီႏညိုႏဗာႏဘုရာꩻ။ ယဟန်ႏနဝ်ꩻ မွူးယာခိုႏ နဝ်ꩻတဲ့ ကီႏညိုႏဗာႏဘုရာꩻ။ ယဟန်ႏနဝ်ꩻ ခါးလားကလွေꩻထာꩻမာꩻ ဝုဲင်ႏဘုရာꩻထွူမꩻ လွေꩻထာꩻမာꩻ အွိုနေးနဝ်ꩻ။ မဉ်ႏဒေါ့ꩻစွဉ်ႏစွဉ်ႏနဝ်ꩻ အဆေ့ꩻသွတ်ꩻ တနီꩻ နီလဲင်ႏ,သွံလဲင်ႏ ဝုဲင်ႏဗာႏဘုရာꩻ၊ ကီႏညိုႏဗာႏဘုရာꩻ။ နဝ်ꩻနဝ်ꩻ ဗုဒ္ဓဘာႏသာႏသီး ဓလေ့ထွုံꩻစံႏ။ စွုမ်ႏနီꩻစွုမ်ႏနီꩻ ကအောဝ်ႏလိုႏမာꩻ ကုသိုလ်ႏ နဝ်ꩻနဝ်ꩻအမုဲင် (၁)။

အမုဲင်ꩻ (၂) မေတ္တာယ ဘာဝနာ ဟိ ဝေ- စွုမ်ႏနီꩻ စွုမ်ႏနီꩻ ပွာꩻဗာႏမေတ္တာႏတဲ့။ ပွာꩻမေတ္တာႏကရိုꩻနဝ်ꩻ ဆုတောင်ꩻဖေႏဝင်ꩻ နဝ်ꩻသနဲ့။ ဆုတောင်ꩻဖေႏဝင်ꩻ “ဝင်ꩻဖေႏနေးကခြွေ၊ ဝင်ဖေႏနေးကချံꩻသာႏ ဆုတောင်ꩻဖေႏ”။ အွိုꩻ နဝ်ꩻနဝ်ꩻ ဟဲ့ꩻပွာꩻမေတ္တာႏ။ မေတ္တာႏနဝ်ꩻ စွုမ်ႏနီꩻ,စွုမ်ႏနီꩻ ပွာꩻဗာႏ။ မွူးရဝ်ꩻခိုႏ မဉ်ႏဝုဲင်ႏဘုရာꩻထွူတဲ့ ဆုတောင်ꩻပါꩻ၊ ပွာꩻပါ။ မွူးဟာခိုႏ ခါးလားကဗေင်ႏ ဝုဲင်ႏဘုရာꩻမဉ်ႏထွူတဲ့ ဆုတောင်ꩻပါ၊ ပွာꩻပါ။ စွုမ်ႏနီꩻနိꩻနဝ်ꩻ မေတ္တာႏနဝ်ꩻတဲ့ ပွာꩻဗာႏ။

အမုဲင်ꩻ (၃) ဒါနံ- အလူႏဒါႏနနဝ်ꩻ စွုမ်ႏနီꩻနီꩻ လူႏဗာႏ။ အလူႏဒါႏန စွုမ်ႏနီꩻနီꩻနဝ်ꩻ မဉ်ႏတနꩻသွမ်ꩻဒဲဉ်ဗွာတဲ့ ပသာဒဲဉ်ဗွာ၊ နောဝ်ꩻလွုမ်ꩻတကာႏတောဝ်း လမ်းကို စွုမ်ႏနီꩻ,စွုမ်ႏနီꩻ ကပ်ဘုရာꩻသွမ်ꩻတောႏ၊ လူႏဘုရာꩻထီ၊ လူႏဘုရာꩻမေႏ၊ လူႏဘုရာꩻ ကဝ်ႏမော်နမ်း။ အွိုနေးနဝ်ꩻစားနဝ်ꩻ ဒိနေ ဒိနေ ကတ္တဗ္ဗာဝ- ကုသိုလ်ႏနေးနဝ်ꩻစားနဝ်ꩻ မာꩻဗာႏ။

အမုဲင် (၄) သီလံ- နမ်းကျင်ꩻတရာꩻဟောဝ်ဗာႏတဲ့။ ဝန်ꩻဒုဲင်အခိန်ႏခါႏကာႏလ ငတ်ꩻပါꩻသီႏလ ထိန်ꩻဗာႏ၊ ဥပုသ်နီꩻ,ဥပုသ်နီꩻ သွစ်ꩻပါꩻသီႏလ ထိန်ꩻဗာႏ။ နောဝ်ꩻဗုဒ္ဓဘာႏသာႏ ထိန်ꩻဗာႏ စွုမ်ႏနီꩻ,စွုမ်ႏနီꩻ။

အမုဲင် (၅) ဝိပဿနာ- တဲ့ အာႏထုတ်ပါဗာႏ ဝိပဿနာႏတရာꩻ။ နဝ်ꩻမꩻ ယဟန်ႏ ဗွေႏစင်ꩻသီး ကဒေါ့ꩻရီဗာႏ နုဲင်းလိုꩻဝေင်ꩻဖုံႏ မွူးရဝ်ꩻခိုႏ ဗေင်ႏထွိုင်ႏစဝ်းစဝ်း ဝုဲင်ႏဘုရာꩻ အားထုတ်ပါဝိပဿနာႏတရာꩻ ၁၅ မိနစ်ꩻ, မိနစ် ၂၀ ရပ်။ မွူးဟာခိုႏ ပေါႏလိုꩻပေႏဗေင်ႏယေဉ်တဲ့ ဝုဲင်ႏဘုရာꩻထွူ အုံတရာꩻ မိနစ် ၁၀ တခွယ်ꩻရပ်။ အွိုနဝ်ꩻနဝ်ꩻ လိုꩻဖြားနေးနဝ်ꩻစားဖုံႏ အုံဝိပဿနာႏတရာꩻ။ မွူးရဝ်ꩻခိုႏတဲ့ ထွိုင်ႏအုံစဝ်း၊ လိုꩻကလꩻရောင်ဒွိုန်းထာꩻခိန်ႏ။ မွူးဟာခိုႏတဲ့ လိုꩻဗင်ႏယေဉ်ခိန်ႏ အွို စွုမ်ႏနာꩻ,စွုမ်ႏနီꩻ,စွုမ်ႏနီꩻ နေးနဝ်ꩻစားဖုံႏနဝ်ꩻ မာꩻဗာႏ။

အမုဲင် (၁) နဝ်ꩻ ဝုဲင်ႏဗာႏဘုရာꩻ

အမုဲင် (၂) နဝ်ꩻ ပွာꩻဗာႏမေတ္တာႏ

အမုဲင် (၃) နဝ်ꩻ လူႏဗာႏဒါႏန

အမုဲင် (၄) နဝ်ꩻ ထိန်ႏဗာႏသီႏလ

အမုဲင်ꩻ (၅) နဝ်ꩻ အာႏထုတ်ဗာႏ ဝိပဿနာႏ

အွို ကုသိုလ်ႏစွုမ်ႏနီꩻ,စွုမ်ႏနီꩻနဝ်ꩻ မာဗာႏ။ လိုꩻကမာꩻ ကုသိုလ်ႏစွုမ်ႏနီꩻ,စွုမ်ႏနီꩻ နေးယိုစားနဝ်ꩻ ထွာလိုꩻရက်နမ်း။ ကွပ်ပွိုးတမုဲင်ꩻ ဟဲ့ꩻရက်နမ်းဟောင်း ဒါႏနသီးအမျိုꩻလဲ့ တမျိုꩻတွမ်ႏတမျိုꩻနဝ်ꩻ အကျိုꩻဖေႏ တဗွိုန်တောဝ်းလို့ဝင်ꩻ။ အကျိုꩻဖေႏတမုဲင်ꩻ အကျိုꩻဖေႏချာဒျာႏနီꩻနမ်းယို။

ကုသိုလ်ႏသူမျိုꩻ အကျိုꩻသူပါꩻ

ဥပမာႏ [3]အန္နဒေါ ဗလဒေါ ဟောတိ- မဉ်ႏလူႏဒဲဉ်သွမ်ꩻ နုဲင်းဟန်ႏသနီꩻ ကောလူႏသား အာႏတလာ။

ဝတ္ထဒေါ ဟောတိ ဝဏ္ဏဒေါ- တကာႏလုံ, တကာႏမသီး ကလူႏ သင်္ကန်ꩻကထိန်ႏ၊ ကလူႏ သင်္ကန်ꩻဝါႏဆိုႏ ကောလူႏသား ယောင်တရေꩻ။

ယာနဒေါ သုခဒေါ ဟောတိ- မဉ်ႏလူႏဒျာႏ ထွုမ်းခရာႏ ခမ်ႏဖာႏဖုံႏတဲ့နောဝ်ꩻ၊ ပင်ဖေႏရဟန်ꩻသံဃာႏ တွမ်ႏနမ်းကာꩻတဲ့နောဝ်ꩻ၊ လူႏဒျာႏဓာတ်သီငိုꩻ, ဒီဇယ်ငိုꩻနေးနဝ်ꩻစားဖုံႏတဲ့နောဝ်ꩻ နဝ်ꩻစားနဝ်ꩻ ဟဲ့ꩻယာန်ႏဒါႏန။ မဉ်ႏလူႏယာန်ႏဒါႏန နေးနဝ်ꩻစားဖုံႏနဝ်ꩻ ချံꩻသာႏမွိုင်မွိုင်ကြိုင်ကြိုင်။ တမုဲင်ꩻချံꩻသာႏဟောင်း ကောလူႏသား ချံꩻသာႏဒျာႏ။

ဒီပဒေါ ဟောတိ စက္ခုဒေါ- မဉ်ႏလူႏမေႏနဝ်ꩻ မဲ့အာႏတလာ၊ မဲ့စဲင်း၊ မဲ့ခြိုန်ႏသန်ꩻရေꩻဟောဝ်။ တမုဲင်ꩻဟောဝ်ဟောင်း ကောလူႏသား မဲ့ဟောဝ်ဒျာႏ။

အောဝ်ႏနဝ်ꩻ မဉ်ႏလူႏဒျာႏကျောင်ꩻဖုံႏနဝ်ꩻ အကျိုꩻကားကာအောဝ်ႏနဝ်ꩻ လꩻလို့လို့။ ဒါႏနအလင် တလူႏဗာႏတောဝ်းတဲ့ တွမ်ႏကလူႏဗာႏနဝ်ꩻ ဗွိုန်ဗွိုန်ဝင်ꩻ လꩻလို့လို့။ တမုဲင်ꩻလꩻဟောင်း ကောလူႏသား လꩻဒျာႏ။

ကွပ်ပွိုးနဝ်ꩻမꩻ ဒါႏနသီးအမျိုꩻနဝ်ꩻ မာꩻခြွေဖေႏအဗွေႏ၊ မာꩻတရေꩻဖေႏအဗွေႏ၊ မာꩻအာႏတလာဖေႏအဗွေႏ၊ မာꩻခြိုန်ႏသန်ꩻရေꩻဟောဝ်ဖေႏ အဗွေႏ၊ မာꩻမဲ့ဟောဝ်ꩻ, မာꩻမဲ့စဲင်းဖေႏအဗွေႏ။ နဝ်ꩻမꩻ မဉ်ႏရက်နမ်းနဝ်ꩻ ဒါႏနကုသိုလ်ႏ မာꩻအာအာꩻ။ နဝ်ꩻနဝ်ꩻ လိုꩻရက်နမ်း။

သီႏလတဲ့နေးနဝ်ꩻနေနေ ပါဏာတိပါတ- ဝင်ꩻအသက်မဉ်ႏမာꩻသီတောဝ်း, မဉ်ႏထိန်ꩻ ကောထိန်ꩻသား သက်ဆွာꩻ၊ သီပေႏ,သီဆားတောဝ်းထာꩻ။

အဒိန္နာဒါနသိက္ခာပုဒ်ယို မဉ်ႏထိန်ꩻ ကောထိန်ꩻသားနဝ်ꩻ လွူးနမ်းလွူးသက်ယိုꩻ၊ လိုꩻလင် လွူးနမ်းယိုꩻတမွေးတောဝ်း ကောထိန်ꩻသား လွူးနမ်းယိုꩻ။

ကာမေသုမိစ္ဆာစာရသိက္ခာပုဒ်ယို မဉ်ႏထိန်ꩻ ကောထိန်ꩻသားနဝ်ꩻ ဂုဏ်ႏသိက္ခာႏအောဝ်ႏ၊ မဉ်ꩻအွီႏတဲ့၊ မဉ်ꩻတလေ့၊ အမျာꩻအံႏဖြာႏ။

မုသာဝါဒသိက္ခာပုဒ်ယို မဉ်ႏထိန်ꩻ ကောထိန်ꩻသား ဒေါ့ꩻတရာꩻ၊ ဟော်ꩻတရာꩻ ဩဇာႏအောဝ်ႏ၊ သွဉ်ပို,သွဉ်လီꩻ ဩဇာႏအာႏဏာႏအောဝ်ႏ။ လိုꩻလင်ဩဇာႏအာႏဏာႏအောဝ်ႏ တမွေးတောဝ်း၊ ကောထိန်ꩻသား ဩဇာႏအာႏဏာႏအောဝ်ႏ။

သုရာမေရယမဇ္ဇပမာဒသိက္ခပုဒ် မဉ်ႏထိန်ꩻ ကောထိန်ꩻသားနဝ်ꩻ ထာꩻသေတရာꩻအောဝ်ႏ၊ ဉာဏ်ႏပညာႏတန်၊ တငွို့တောဝ်း,တငွဉ်ႏတောဝ်း၊ ထာꩻသေတရာꩻလွုမ်းကွုမ်ႏ၊ ဦးဏှောက်ဗွေ။ အွို နဝ်ꩻမꩻ ကုသိုလ်ႏသီးအမျိုꩻနဝ်ꩻ တမုဲင်ꩻမာꩻတဲ့ တမုဲင်ꩻချံꩻသာႏ။ နဝ်ꩻမꩻ လိုꩻကရက်နမ်းနဝ်ꩻ မာꩻကုသိုလ်ႏ။

အောဝ်ႏနဝ်ꩻ ပွာꩻမေတ္တာႏဖုံႏ ပေါႏပွာꩻမေတ္တာႏတဲ့ လိုꩻရက်,လူꩻရက်၊ လိုꩻကရက်,လူꩻကရကနဝ်ꩻ ရက်လိုꩻလင်တမွေးတောဝ်း ရက်ဒျာႏ အွိုးမေတ္တာႏ ကောပွာꩻသား။ အောဝ်းနဝ်ꩻထွူတဲင်တွော့ꩻ လိုꩻကပွာꩻမေတ္တာႏနဝ်ꩻ ဗေင်ႏထာꩻအွီႏ၊ ဗေင်ႏထာꩻကွို့ꩻ၊ ကဗေင်ႏခိန်ႏတဲ့ ကောယားကုဲင်ထာꩻဗေင်ႏသား အဲဉ်ထောဝ်း။ နဝ်ꩻတဲ့ လိုꩻလင်ဗေင်ႏဗာႏအွီႏတမွေးတောဝ်း ကောပွာꩻမေတ္တာႏသာႏ ဗေင်ႏဗာႏအွီႏဒျာႏ။

ပွာꩻဘုရာꩻဂုဏ်ႏ၊ ဝုဲင်ႏဘုရာꩻ ကောပွာꩻသား,ကောဝုဲင်ႏသား အန္တရာယ်ႏကင်ꩻ၊ အသက်အန္တရာယ်ႏကင်ꩻ၊ လိုꩻလင် သက်အန္တရာယ်ႏကင်ꩻတမွေးတောဝ်း ကောပွာꩻဘုရာꩻဂုဏ်ႏသား အန္တရာယ်ႏကင်ꩻ။ နဝ်ꩻမꩻ လိုꩻကရက်နမ်းနဝ်ꩻ ပွာꩻမေတ္တာႏ၊ ပွာꩻဘုရာꩻဂုဏ်ႏ။

မဉ်ႏရက်နမ်းနဝ်ꩻ အားထုတ်ဗာႏ ဝိပဿနာႏတရာꩻ။ အားထုတ်ဝိပဿနာႏတရာꩻနဝ်ꩻ အကျိုꩻဖေႏ ဘာဝနာသော စ ပညဝါ- ဉာဏ်ႏပညာႏတန်။ ဉာဏ်ႏပညာႏတန်နဝ်ꩻ လိုꩻလင်ဉာဏ်ႏပညာႏတန် တမွေးတောဝ်း တရာꩻအားထုတ်သား ဉာဏ်ႏပညာႏတန်ဒျာႏ။ နဝ်ꩻမꩻ အောဝ်ႏလိုႏယူႏချာနမ်း ဖဝကရီးခါ မဉ်ႏအားထုတ်ဗာႏအာ ဝိပဿနာႏတရာꩻတဲ့ ဖဝယိုခါ ဉာဏ်ႏပညာႏတန်။ ဖဝကရီးခါ မဉ်ႏအားထုတ်ဗာႏဆေ့ꩻတဲ့ ဖဝယိုခါ ဉာဏ်ႏထွိုင်ꩻ။ မဉ်ႏအားထုတ်နဝ်ꩻ တမုဲင်ꩻဉာဏ်ႏတန်ဟောင်း လိုꩻလင်ဉာဏ်ႏတန်တမွေးတောဝ်း ကောအားထုတ်သား ဉာဏ်ႏတန်။ ဖဝယိုခါ မဉ်ႏအားထုတ်အာအာ ဝိပဿနာႏတရာꩻတဲ့ ဖဝငါသူꩻနဝ်ꩻ ဉာဏ်ႏပညာႏတန်၊ မဉ်ႏအားထုတ်ဗာႏတောဝ်းတဲ့ ဖဝငါသူꩻနဝ်ꩻ ဉာဏ်ႏထွိုင်ꩻ။ နဝ်ꩻမꩻ ဉာဏ်ႏပညာႏတန်ကရိုꩻနဝ်ꩻတဲ့ လိုꩻလင်ဉာဏ်ႏတန်တမွေးတောဝ်း ကောအားထုတ်သား ဉာဏ်ႏတန်ဒျာႏ။

နဝ်ꩻမꩻ ဒါႏန,သီလ,ဘာဝနာႏ ကုသိုလ်ႏဖုံႏနဝ်ꩻ တပါꩻတွမ်ႏတပါꩻ အကျိုꩻဖေႏ တဗွိုန်တောဝ်းလို့ဝင်ꩻ။ မဉ်ႏမာꩻစွုမ်ႏစွုမ်ႏတဲ့ အကျိုꩻလꩻစွုမ်ႏစွုမ်ႏ၊ မဉ်ႏမာꩻအာအာတဲ့ အကျိုꩻလꩻအာအာ၊ မဉ်ႏမာꩻလို့လို့တဲ့ ကုသိုလ်ႏကျိုꩻ လꩻလို့လို့။ တမုဲင်ꩻလꩻဟောင်း ကောမာꩻသား လꩻဒျာႏ။ နဝ်ꩻမꩻ လိုꩻမဉ်ႏရက်နမ်းနဝ်ꩻ မာꩻသွော့ꩻကုသိုလ်ႏ ဗွေႏမျတ်ဘုရာꩻဟော်ꩻသေꩻခါꩻ။ ပေါႏတရက်တောဝ်းနမ်းတဲ့ မာꩻတောဝ်ႏကုသိုလ်ႏ၊ မဉ်ႏရက်အာအာနမ်းတဲ့ မာꩻအာအာကုသိုလ်ႏ၊ မဉ်ႏရက်ဆေ့ꩻဆေ့ꩻနမ်းတဲ့ မာꩻဆေ့ꩻဆေ့ꩻကုသိုလ်ႏ။ မဉ်ႏရက်ဆေ့ꩻဆေ့ꩻတဲ့ ချံꩻသာႏဆေ့ꩻဆေ့ꩻ။ မဉ်ႏရက်ချာနမ်းတန်ႏတန်ႏတဲ့ မာꩻကုသိုလ်ႏတန်ႏတန်ႏ၊ ချံꩻသာႏတန်ႏတန်ႏ။ မဉ်ႏရက်ချာနမ်းအာအာ မာꩻကုသိုလ်ႏအာအာ၊ ချံꩻသာႏအာအာ။ မဉ်ႏရက်တမွိုꩻတမာꩻနမ်းတဲ့ မာꩻတမွိုꩻတမာꩻကုသိုလ်ႏ၊ နမ်းယို ချံꩻသာႏတမွိုꩻတမာꩻ။ နဝ်ꩻမꩻ ‘မဉ်ႏရက်နမ်းနဝ်ꩻ မာꩻကုသိုလ်ႏ’၊ ယိဉ်ႏမာꩻအာအာ ယိဉ်းချံꩻသာႏသာႏ။

[4]ဧကတော ကမ္မံ ကတွာန၊ ပုညခေတ္တေ အနုတ္တရေ။ ဧကတော သံသရိတွာန၊ ဧကတော ဝိနိ ဝတ္ထယျုံ ဘုရာꩻဟော်ꩻသေꩻခါꩻ။

ဟန်ႏသနီꩻ  နီတကာႏသီး ကမာꩻကုသိုလ်ႏနဝ်ꩻ မာꩻတဖြာꩻမွေးတောဝ်း စုပေါင်ꩻလို့ဝင်ꩻ၊ မာꩻညီꩻလို့ဝင်ꩻ၊ မာꩻဒျာႏလမ်း ပငါပရာꩻတမွေးတောဝ်း အမျာꩻစုပေါင်ꩻလို့ဝင်ꩻ မာꩻအွိုးဓမ္မာရွုံႏကို ခွေထေတဆိꩻ, နာꩻထေတစွိုး ထေရွဉ်ပငါပရာ စုလို့ဝင်ꩻတွော့ꩻ မာꩻ၊ ထွာအီပွယ်ꩻတန်တဖြုံႏ။ နဝ်ꩻမꩻ ဧကတော ကမ္မံ ကတွာန- စုလို့ဝင်ꩻတဲင်တွော့ꩻ မာꩻညီꩻလို့ဝင်ꩻ။ မာꩻညီꩻတမုဲင်ꩻ ပုညခေတ္တေ အနုတ္တရေ- မာꩻညီꩻလို့ဝင်ꩻ ကုသိုလ်ႏမျတ်၊ လူႏညီꩻလို့ဝင်ꩻ ဒါႏနမျတ်၊ ထိန်ꩻညီꩻလို့ဝင်ꩻ သီႏလမျတ်၊ ခွုမ်စံႏ,ဆောင်ႏရွက်ညီꩻလို့ဝင်ꩻ ဝေယျာဝဇ္ဇကုသိုလ်ႏမျတ်ꩻ၊ ပွာꩻညီꩻလို့ဝင်ꩻ ဘုရာꩻဂုဏ်ႏမျတ်၊ ပွာꩻညီꩻလို့ဝင်ꩻ မေတ္တာႏတရာꩻမျတ် ကမာꩻကုသိုလ်ႏမျတ်ယိုနဝ်ꩻ တဖြာꩻတွမ်ႏတဖြာꩻ စုလို့ဝင်ꩻ၊ ခြွဉ်းလို့ဝင်ꩻ၊ ပေါင်ꩻလို့ဝင်ꩻ မာꩻညီꩻ၊ စုလို့ဝင်ꩻ မာꩻကုသိုလ်ႏ။ မာꩻတဖြာꩻမွေးတောဝ်း အမျာꩻဆန္ဒ စုလို့ဝင်ꩻ မာꩻညီꩻလို့ဝင်ꩻ ကုသိုလ်ႏနေးယိုစားနဝ်ꩻ ဧကတော သံသရိတွာန- မဉ်ႏလွေꩻကွတ်သံသရာႏ အဆက်ဆက်သူꩻတဲ့ အလွေꩻချံꩻသာႏညီꩻယင်းလို့ဝင်ꩻ ဘုရာꩻဟော်နေးနဝ်ꩻ။

ဟန်ႏသနီꩻယိုနဝ်ꩻ မာꩻညီꩻလို့ဝင်ꩻကုသိုလ်ႏတဲင်တွော့ꩻ မဉ်ႏလွေꩻကွတ်သံသရာႏသူꩻနဝ်ꩻ အီႏထွာညီꩻယင်ႏလို့ဝင်ꩻနေးမုဲင်ꩻ ချံꩻသာႏညီꩻယင်းလို့ဝင်ꩻ (အီႏထွာညီꩻယင်းလို့ဝင်ꩻနေးမုဲင်ꩻ ချံꩻသာႏညီꩻယင်းလို့ဝင်ꩻ) ခြွေညီꩻယင်းလို့ဝင်ꩻ၊ ခွဲယင်းလို့ဝင်ꩻ၊ သꩻဗွော့ꩻယင်းလို့ဝင်ꩻ။ ညီႏညီႏညွတ်ညွတ် မာꩻကုသိုလ်ႏတဲင်တွော့ꩻ သံသရာႏအဆက်ဆက်သူꩻတဲ့ ညီႏညီႏညွတ်ညွတ် အုံညီꩻ၊ အောဝ်ႏရောဝ်းဗာႏယင်းလို့ဝင်ꩻ။ ကစွိုင်ႏညီႏညီႏညွတ်ညွတ် အုံညီꩻအောဝ်ႏရောဝ်းချာယင်းတဲင်တွော့ꩻ ဧကတော ဝိနိဝတ္တယျုံ- မဉ်ႏလꩻနိဗ္ဗာန်ႏတဲ့ လꩻသွိုသွိုယင်းလို့ဝင်ꩻ။ (မဉ်ႏလꩻနိဗ္ဗာန်ႏတဲ့ လꩻယင်းနေးမုဲင်ꩻနဝ်ꩻ လသွိုသွိုယင်းလို့ဝင်ꩻ)။

နဝ်ꩻမꩻ နီဗွေႏဘုရာꩻကဟော်ꩻတရာꩻ အွိုးဇာတ်ကိုတဲ့နဝ်ꩻ၊ ဓမ္မပဒကိုတဲ့နဝ်ꩻ တကာႏလုံ,တကာႏမသီး မဉ်ႏဖတ်နဝ်ꩻ ထွားတေ့ꩻတေ့ꩻတရာꩻ အွိုးအသွတ်ꩻသူꩻ “ဘုရာꩻဟော်ꩻတရာꩻယို ကစွိုင်ႏသွတ်ꩻနဝ်ꩻ လိုꩻအဖြာꩻပေါင်ꩻတရေင် ထွာသောတာႏပန်ႏ၊ လိုꩻအဖြာꩻပေါင်ꩻနီသောင်ႏ ထွာသကဒါႏဂါမ်ႏ၊ လိုꩻအဖြာꩻပေါင်ꩻတသိဉ်ႏ ထွာအနာႏဂါမ်ႏ တွမ်ႏလိုꩻလူꩻဗျဟ္မာႏသတ္တဝါႏ ကုဋေႏပေါင်ꩻတသိဉ်ႏ ထွာရဟန္တာႏ။ အွိုနေးနဝ်ꩻစားဖုံႏနဝ်ꩻ အောဝ်ႏ။ တရာꩻတပွုဒ်တပွုဒ် ကစွိုင်ႏသွတ်ꩻတဲင်တွော့ꩻ လိုꩻအဖြာꩻပေါင်ꩻ ပဉ်ရေင်ရေင်, ပဉ်ရျာꩻရျာꩻ, ပင်သောင်ႏသောင်ႏ, ပဉ်သိဉ်ႏသိဉ်ႏ, ပဉ်ကုဋေႏကုဋေႏနေး အလꩻသွိုꩻလို့ဝင်ꩻ တရာꩻထူꩻနေးနဝ်ꩻစားဖုံႏနဝ်ꩻ အောဝ်ႏ။ ဝွေꩻသီးကလꩻသွိုလို့ဝင်ꩻ တရာꩻထူꩻနေးနဝ်ꩻစားနဝ်ꩻ ကွပ်ပွိုးတမုဲင်ꩻ- ဖဝကရီးခါ အကမာꩻကုသိုလ်ႏတဲ့ မာꩻညီꩻလို့ဝင်ꩻ ဗွိုန်နုဲင်း တကာႏလုံ, တကာႏမသီး ကမာꩻနုဲင်း ဟန်ႏနီꩻ၊ အမဉ်ႏလူႏတဲ့ စုလို့ဝင်ꩻ လူႏညီꩻညီꩻ၊ အမဉ်ꩻထိန်ꩻသီႏလတဲ့ ခြွဉ်းလို့ဝင်ꩻ, ဖြွမ်းလို့ ထိန်ꩻညီꩻညီꩻ၊ မဉ်ႏအားထုတ်တရာꩻတဲ့ ပဉ်စွိုꩻစွိုꩻ အားထုတ်ညီꩻညီꩻ။ ထွားဗွော့ꩻ ဝင်ꩻကဗွောင်တရာꩻစခန်ꩻ ရီ- ယဟန်ႏနဝ်ꩻ ယောဂီ အောဝ်ႏနီရျာꩻ၊ ယဟန်ႏနဝ်ꩻ သွံရျာꩻ၊ ယဟန်ႏနဝ်ꩻ လစ်ꩻရျာꩻ, ငတ်ꩻရျာꩻ အားထုတ်သွို၊ အားထုတ်ညီꩻ ဒါႏနကုသိုလ်ႏတဲ့ ထွာ၊ သီႏလကုသိုလ်ႏတဲ့ ထွာ၊ ဘာဝနာႏကုသိုလ်ႏတဲ့ ထွာ။ ဖြွမ်းဖြွမ်းဗူႏဗူႏ မာꩻကုသိုလ်ႏတဲင်တွော့ꩻ ကစွိုင်ႏလွေꩻခွဲတွမ်ႏ တရာꩻထူꩻ,တရာꩻမျတ်၊ ကစွိုင်ႏလွေꩻလꩻ တရာꩻထူꩻ,တရာꩻမျတ် လꩻသွိုသွိုယင်းလို့ဝင်ꩻ၊ လꩻညီꩻညီꩻယင်းလို့ဝင်ꩻ။ မဉ်ႏဒေါ့ꩻစွဉ်ႏစွဉ်ႏတဲ့ ကလွေꩻနိဗ္ဗာန်ႏတဲ့ လွေꩻသွိုသွိုယင်းလို့ဝင်ꩻ။ အွိုနဝ်ꩻနဝ်ꩻ လွောင်ႏဗူႏမုအကျိုꩻတရာꩻ၊ ညီႏညွတ်မု အကျိုꩻတရာꩻ၊ သꩻဗွိုန်လို့ဝင်ꩻ အကျိုꩻတရာꩻ။

သမ္မောဒမာနော အဝိဝဒမာနော။ သမ္မောဒမာနော- အချင်ꩻချင်ꩻ သꩻရေꩻနိစ်သက်၊ သွင်ႏသွင်ႏသွိုꩻသွိုꩻ ဖြွမ်းလို့ဝင်ꩻ။ အဝိဝဒမာနော- တဖြာꩻတွမ်ႏတဖြာꩻ ထိင်ညင်ꩻမုအဲဉ်ထောဝ်း၊ ဖြွမ်းဖြွမ်းဗူႏဗူႏ၊ ညီႏညီႏညွတ်ညွတ် မာꩻညီꩻလို့ဝင်ꩻ ကုသိုလ်ႏ အကျိုꩻတရာꩻဖုံႏနဝ်ꩻ မဉ်ႏလွေꩻကွတ် သံသရာႏသူꩻတဲ့ ခြွေညီꩻညီꩻ၊ ချံꩻသာႏညီꩻညီꩻ၊ ဟောဝ်ညီꩻညီꩻ၊ အမဉ်ႏလွေꩻနိဗ္ဗာန်ႏ လꩻတရာꩻထူꩻ,တရာꩻမျတ်တဲ့ လꩻသွိုသွို။ အွို ဗွေႏမျတ်ဘုရာꩻဟော်ꩻသေꩻခါꩻ “မဉ်ႏရက်နမ်းနဝ်ꩻ မာꩻကုသိုလ်ႏ” မာꩻကုသိုလ်ႏကရိုꩻနဝ်ꩻတဲ့ ဒါႏနတဲ့ မာꩻစွုမ်ႏစွုမ်ႏ အကျိုꩻတဲ့ လꩻစွုမ်ႏစွုမ်ႏ။ သီႏလတဲ့ ထိန်ꩻစွုမ်ႏစွုမ်ႏ ကုသိုလ်ႏကျိုꩻလꩻစွုမ်ႏစွုမ်ႏ။ ဘာဝနာႏဖုံႏတဲ့ ပွာꩻစွုမ်ႏစွုမ်ႏ ကုသိုလ်ႏကျိုꩻလꩻစွုမ်ႏစွုမ်ႏ။ လꩻစွုမ်ႏစွုမ်ႏ မာꩻစွုမ်ႏစွုမ်ႏ၊ မာꩻစွုမ်ႏစွုမ်ႏ လꩻစွုမ်ႏစွုမ်ႏသွူတကာႏတောဝ်း လွောင်ႏလွောင်ႏဗူႏဗူႏ နေးတွမ်ႏအမျာꩻအာႏ မာꩻဒါႏန, သီႏလ, ဘာဝနာႏကုသိုလ်ႏဖုံႏတဲင် မဉ်ႏလွေꩻကွတ်ယင်း သံသရာႏသူꩻတဲ့ လွာင်ႏလွောင်ႏဗူႏဗူႏ၊ ညီႏညီႏညွတ်ညွတ်၊ သွိုသွိုသွင်ႏသွင်ႏ ခြွေညီꩻယင်းလို့ဝင်ꩻ၊ ချံꩻသာႏညီꩻယင်းလို့ဝင်ꩻ၊ မဉ်ႏလꩻတရာꩻထူꩻ,တရာꩻမျတ်တဲ့ လꩻသွိုသွိုယင်းလို့ဝင်ꩻ။

ကွပ်ပွိုးနဝ်ꩻမꩻ ဗွေႏမျတ်ဘုရာꩻ ကဟော်ꩻသေꩻခါꩻ နုဲင်းနဝ်ꩻအတွိုင်ꩻ တကာႏလုံတကာႏသီး ကမာꩻဒါႏကုသိုလ်ႏဟန်ႏသနီꩻယိုနဝ်ꩻ ပျꩻနယ်ꩻ တဖြာꩻတွမ်ႏတဖြာꩻ လွောင်ႏဗူႏမု၊ ပျꩻနယ် ညီႏညွတ်ရေꩻ၊ ပျꩻနယ်ချံꩻသာႏရေꩻအတွိုင်ꩻ ဟန်ႏနီꩻလွုမ်ꩻမကာႏ လာငါ,နေင်ႏငါ အဆက်ဆက်သူꩻတဲ့ ကမာꩻညီꩻလို့ဝင်ꩻ ကုသိုလ်ႏနေးယိုစားဖုံႏနဝ်ꩻ အစဲဉ်ႏအဆက် ဖေႏနေးကထွာထဲင်းထဲင်း၊ ဖေႏနေး ကထိုꩻမားဗာႏမွုန်းတောဝ်း ကျိုꩻစာꩻ, သောင်ႏသာ လူႏညီꩻ,တန်ꩻညီꩻ မာꩻညီꩻယင်းသွော့ꩻဝင်ꩻကုသိုလ်ႏ ပငါပရာꩻကွိုꩻနဲ တရာꩻကောနာႏ တကာႏလုံ, တကာႏမသီးယာ လိုအာတဖုံႏတဖင်ႏ တင်ႏဂဏန်ႏတင်ဟွေး။

---

[1] ဓမ္မပဒ၊ အတ္တဝဂ္ဂ၊ ၃၇

[2] လိတ်ရဲဉ်ႏအမုဲင်(၁၀) လိတ်မဲ့ငါ ၃၃

[3] လိတ်ရဲဉ်ႏအမုဲင် (၆) လိတ်မဲ့ငါ ၉

[4] သေလတ္ထေရာပါဒါန်